Οι παραμυθένιες ιστορίες της Βέσελα Φλαμπουράρη. Η Βουλγάρα αφηγήτρια από την Αθήνα


 

Приказните истории на Весела Фламбурари

 

Έργο «Οι παραμυθένιες ιστορίες της Βέσελα Φλαμπουράρη. Η Βουλγάρα αφηγήτρια από την Αθήνα»

 

Η Βέσελα Φλαμπουράρη είναι μια συγγραφέας της οποίας η φαντασία δεν έχει όρια, και οι ιστορίες της μοιάζουν με πολύχρωμα χαλιά, υφασμένα από χιούμορ, μαγεία και σοφία.

Γεννημένη στη Βουλγαρία, αποφοίτησε από την Εθνική Ακαδημία Θεάτρου και Κινηματογράφου (ΝΑΤΦΙΖ), με ειδίκευση στην Υποκριτική για το Κουκλοθέατρο, καθώς και στον τομέα της Πολιτισμικής Ανθρωπολογίας.

Δημιούργησε και παρουσίασε για κάποιο διάστημα την παιδική κυριακάτικη ραδιοφωνική εκπομπή «Τιντίρι-Μιντίρι» (Άρτζι, Μπούρτζι και λουλάς) στο Βουλγαρικό Εθνικό Ραδιόφωνο (ΒΕΡ), ενώ παραμύθια της αποτέλεσαν βάση για επεισόδια της εκπομπής «Καληνύχτα, παιδιά».

Το πρώτο της βιβλίο ήταν το «Παραμύθι για μικρούλια», που εκδόθηκε το 1999. Έχει εκδώσει πάνω από 20 βιβλία, με πιο εμβληματικό έργο της την τριλογία «Παραμύθια από τη Γή των Άνω». Γράφει φανταστικά θεατρικά έργα, τα οποία έχουν παρουσιαστεί από θέατρα σε Βουλγαρία και Ελλάδα. Κείμενά της περιλαμβάνονται και σε βιβλία δημοτικού στη Βουλγαρία.

Η Βέσελα Φλαμπουράρι έχει τιμηθεί με πολλά διεθνή και λογοτεχνικά βραβεία, ενώ τα έργα της έχουν μεταφραστεί στα αγγλικά, ελληνικά, κροατικά και άλλες γλώσσες, καθώς και στη γραφή Braille.

Τα βιβλία της μοιάζουν με μυστικές πύλες σε άλλους κόσμους, όπου η μαγεία και η φαντασία συναντούν αληθινές ανθρώπινες αξίες.

 

Βέσελα Φλαμπουράρη

06
05
04
SONY DSC
SONY DSC
01
02
07
08
09

 


6 παραμύθια της Βέσελα Φλαμπουράρη

* Το σοκάκι * Το κάτι στο σκοτάδι * Από πού προέρχεται η κρέμα γάλακτος * Η μέρα γενεθλίων * Η χώρα των υπάκουων ανθρώπων * Η σονάτα του σεληνόφωτος *

Οι ιστορίες στα παραμύθια της Βέσελα Φλαμπουράρη είναι σύντομες, γεμάτες τρυφερότητα, φαντασία και συχνά με απροσδόκητες ανατροπές που κρατούν την προσοχή των παιδιών. Μερικές από αυτές είναι αστείες, άλλες λυπητερές, τρίτες γεμάτες χαρά, αλλά όλες γραμμένες με έμπνευση και αγάπη. Όταν τα παιδιά τις διαβάζουν, βρίσκουν σε αυτές παράξενους ήρωες – μικρά ξενοδοχεία, φαντάσματα, ανθρωπάκια από σκόνη και σταγόνες νερού.

Μέσα από τις ιστορίες της, η συγγραφέας υπενθυμίζει στα παιδιά, αλλά και στους ενήλικες, ότι η φαντασία είναι μια δύναμη που μπορεί να αλλάξει κόσμους. Ότι δεν χρειάζεται να είσαι τέλειος για να είσαι ήρωας. Στα παραμύθια της, η Βέσελα Φλαμπουράρη δημιουργεί έναν ζεστό κόσμο, στον οποίο κάθε μικρό παιδί μπορεί να ταυτιστεί, να γελάσει, να συμπονέσει και να μάθει.

 

6 παραμύθια

6 2
6 3
6 4
6 6
6 7
6 8

 

«…Γράφω για το παιδί που θα είμαι πάντα.
Γράφω και για
τα άλλα - εκεί έξω – τα άλλα παιδιά
που δεν παίζουν πια στους δρόμους, αλλά παρόλα αυτά,
επίμονα μετατρέπουν τη ζωή τους σε παιχνίδι…»

 


Παράσταση «6 παραμύθια»

 

Приказните истории на Весела Фламбурари

 

«Τσσσσσ- τσσσσσ!». Δεν ξέρω αν με καταλαβαίνετε, αλλά τι βλακεία! – θύμωσε η κεραία. – Ο ήλιος λάμπει παντού! Δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ λεωφόρου και δρόμου με πέντε σπιτάκια! Έχω ακριβείς πληροφορίες! «Τσσσσσ- τσσσσσ!»

– Δηλαδή λάμπει παντού; – ξαφνιάστηκε το δρομάκι και κοίταξε προσεκτικά τα σπιτάκια του. Και πράγματι, ο ήλιος ήταν εκεί. Τα χρυσά του δαχτυλάκια ήταν ορατά παντού. Τα παραθυράκια  άστραφταν στο φως. Γιρλάντες ήλιου χόρευαν στις καμινάδες.

 

"Морско синьо" в YouTube

«6 παραμύθια» στο YouTube

 

Σκηνοθεσία:

Νεντέλτσο Νεντέλτσεβ

Παίζουν:

Άγγελος Αντωνόπουλος, Σοφία Χατζοπούλου, Δημήτρης Πένης-Μπέλας, Ιβόνη Ντίτσεβα, Κωνσταντίν Τσάνκοβ, Λιουμπόβ ‑Ερατώ Μλαντένοβιτς, Ιωάννα Ένεβα

Κάμερες και επεξεργασία βίντεο: Μποζιντάρ Στογιάνοβ

Μετάφραση: Νίκη Γκότση

Μέντορας του έργου: Γκέντσο Μπάνεβ

Διεύθηνση παραγωγής: Ιούλια Κώστοβα

Αθήνα 2025

 


 

Приказните истории на Весела Фламбурари

 

Συνέντευξη με τη Βέσελα Φλαμπουράρη

Είστε συγγραφέας ενός διαφορετικού έργου παιδικής λογοτεχνίας. Ποιος ζει στην «Άνω Γη»; Πείτε μας κάτι για το έργο αυτό.

Πρόκειται  για τη σειρά  «Ιστορίες από την Άνω Γη». Είναι μία τριλογία για τη μικρή μάγισσα Μίνα. Η τριλογία έχει εκδοθεί τρεις φορές στα βουλγαρικά, μία σε γραφή Braille, μία στα αγγλικά, και άλλη μία στα σερβικά και στα ουγγρικά. Εκτός από μάγισσα, η Μίνα είναι και καταπληκτική ταξιδιώτισσα. Από αυτή την τριλογία το 2017   ξεπρόβαλλε   ένας  πολύ μικρός εκδοτικός οίκος: το «Στούντιο Βουλγαρικής παιδικής λογοτεχνίας ΗΆνω Γη», το οποίο σε τρία χρόνια εξέδωσε δέκα παιδικά βιβλία Βουλγάρων συγγραφέων, εικονογραφημένα με εικόνες Βουλγάρων καλλιτεχνών. Αυτή τη στιγμή ο εκδοτικός οίκος δεν λειτουργεί. Ήταν όμως τρία υπέροχα χρόνια και δέκα εντελώς διαφορετικές και υπέροχες ιστορίες με τους Βουλγάρους συγγραφείς και τους ήρωες τους  που απέκτησαν ζωή στην «Άνω Γη».

Πώς και πότε έγινε η πρώτη σας συνάντηση με το θέατρο; Πώς αισθάνεται ένας ενήλικας όταν παίζει με κούκλες; 

Κάποτε, στην αρχή της ζωής μου, έλεγα ιστορίες στις κούκλες μου. Ονειρευόμουν να συνεχίσω να τις λέω και  όταν μεγαλώσω. Έτσι, όταν μεγάλωσα  πήγα να μάθω πώς να διηγούμαι  παραμύθια με κούκλες. Εκτός από παραμυθάς, έγινα και κουκλοπαίχτης και για αυτό είμαι ευγνώμων στη θαυμάσια καθηγήτριά μου Νικολίνα Γκεοργκίεβα. 

Οι σχέσεις μεταξύ των δύο κόσμων,   κούκλας και ενήλικων,  δεν είναι καθόλου σαφείς. Από τη μια πλευρά οι κούκλες είναι αποτέλεσμα παρακμής και από την άλλη,  αποτέλεσμα  κατάκτησης. Οι μετενσαρκωμένες αξίες που κάποτε είχαν μεγάλη σημασία στον κόσμο των ενηλίκων  αποφάσισαν ευγενικά να ξεπέσουν στο επίπεδο των παιχνιδιών  για  να υπάρξουν,  να μην εξαφανιστούν. Για παράδειγμα η σβούρα, κάποτε θρησκευτικό αντικείμενο των Αιγυπτίων ιεροφάντων, στροβιλίζει  πλέον μόνο στα χέρια των παιδιών. Ενώ οι κούκλες, από αληθινή μετενσάρκωση του Θεού ζουν τώρα μόνο στις παιδικές αγκαλιές.  Με αυτό τον τρόπο τα ιερά αντικείμενα  τελετουργικού χαρακτήρα «ξεπέφτουν» στον κόσμο του παιχνιδιού. Ο κόσμος των κούκλων είναι αρκετά περίπλοκος.   Όπως είναι περίπλοκη η συμπεριφορά των παιδιών απέναντι στις κούκλες. Όταν παίζει, το παιδί υπακούει εν μέρει στις υποδείξεις  της κούκλας, αλλά συνάμα χρησιμοποιεί όλες τις δυναμικές προτάσεις της. Ως κανόνα, η κούκλα για το παιδί θα είναι πάντα μέσο έκφρασης  του  «Εγώ»,  κάτι σαν καθρέφτης νέων εμπειριών και συναισθημάτων.

Θα επιβιώσει το παιδικό βιβλίο στον πόλεμο με τα κινέζικα παιχνίδια; Είστε αισιόδοξη; 

Είμαι  απολύτως αισιόδοξη. Τα παιδιά πάντα ήθελαν να διαβάζουν, αλλά θέλουν η επαφή με  το βιβλίο να γίνει με ένα ενδιαφέροντα και διασκεδαστικό τρόπο. Τα σημερινά παιδιά  μεγαλώνουν με πολύ γρήγορο ρυθμό. Η ενατένιση είναι πλέον σπάνια.  Πιστεύω ακράδαντα ότι τα παιδιά πρέπει πρώτα να μάθουν να διαβάζουν, επειδή τους ευχαριστεί και μετά για να μορφωθούν. Δεν μου αρέσει η ιδέα  για «υποχρεωτικές λίστες στις διακοπές». Ο ενήλικας όταν προσφέρει ένα βιβλίο στο παιδί πρέπει να θυμάται ότι το πρώτο που θέλει το παιδί είναι να περνάει καλά. Αν ο ενήλικας θέλει πραγματικά το παιδί να ενδιαφερθεί  και να το κερδίσει για το διάβασμα, πρέπει να μετατρέψει το διάβασμα σε παιχνίδι. Ο ενήλικας πρέπει να κάνει την αρχική προσπάθεια, όχι το παιδί… Ο ενήλικας πρέπει να προσπαθήσει να  χρησιμοποιήσει τα εκφραστικά μέσα του θεάτρου και του παιχνιδιού.  Τότε το παιδί θα δώσει προσοχή στο κείμενο και θα γελάσει. Θα παίξει. Θα  ευχαριστηθεί το παιχνίδι και θα καταλάβει ότι υπάρχει απόλαυση στα βιβλία! Μόνο η  απόλαυση που θα αισθανθεί μπορεί να το ενθαρρύνει να βρει τρόπο και να αφοσιωθεί στο διάβασμα. Να ανακαλύψει  και άλλα βιβλία και να τα διαβάσει. Τότε ο ενήλικας θα έχει κάνει πολύ καλή δουλειά.   Ακόμη και ο Άντερσεν διηγούταν  τα παραμύθια του σε παιδικό κοινό και έκοβε ήρωες από χαρτί.  Και μιλάμε  για τον δέκατο ένατο αιώνα.

Είστε μια σύγχρονη παιδική συγγραφέας. Τι γνώμη έχετε για τις κλασικές πλοκές με ιστορίες καθιερωμένες για παιδιά ; 

Συχνά υπάρχει διαφορά μεταξύ ενηλίκων και  παιδιών σχετικά με το ποιο παιδικό βιβλίο είναι ενδιαφέρον.  Είναι το χάσμα των γενεών. Δεν μπορούμε να το αποφύγουμε.  Συνιστώ στον εκπαιδευτικό να διαβάσει ένα βιβλίο που του αρέσει δυνατά στο παιδί του. Δηλαδή, να δώσει προσοχή στον τρίτο νόμο  (ναι, έχω ανακαλύψει τους τρεις νόμους της παιδικής ανάγνωσης που αν τηρηθούν, εγγυώνται ότι το παιδί θα αρχίσει να διαβάζει με πάθος).  Αν ο γονιός μετατρέψει την ανάγνωση ενός παιδικού βιβλίου σε παιχνίδι και σε στιγμές που θα μοιραστεί  με το παιδί του, αυτό  θα το αγαπήσει για πάντα. Επίσης, με αυτό τον τρόπο θα δημιουργήσει απίστευτες και  αξέχαστες αναμνήσεις στον μικρό κληρονόμο του.

Δεν πιστεύω  σε «απαγορευμένα ή ακατάλληλα βιβλία». Φυσικά ο γονιός επιλέγει τα βιβλία που θα αγοράσει στο παιδί του.  Έχει το δικαίωμα να το κάνει. Διαλέγει και τα βιβλία που θα αγοράσει στον εαυτό του.  Όταν στο σπίτι υπάρχει μια βιβλιοθήκη με παραδοσιακά χάρτινα βιβλία και  οι γονείς παίρνουν από εκεί τα βιβλία που θα διαβάσουν… τότε το παιδί από μόνο του θα δείξει ενδιαφέρον για αυτά.  Εκείνη τη στιγμή  ο γονιός να είναι έτοιμος να προτείνει  και να συζητήσει με το παιδί για οποιοδήποτε βιβλίο από τη βιβλιοθήκη  του σπιτιού. Ναι,  ξέρω ότι  αυτό απαιτεί προσπάθεια εκ μέρους  του γονέα. Αλλά, εάν οι γονείς δεν είναι διατεθειμένοι να κάνουν μια προσπάθεια  για να αγαπήσουν τα παιδιά την ανάγνωση, να μην παραπονιούνται αργότερα ότι αυτά  δεν διαβάζουν.

Στα παραμύθια σας οποιοδήποτε αντικείμενο μπορεί να γίνει ήρωας. Πού συναντάτε τους ήρωές σας; 

Οι ήρωες των βιβλίων μου είναι διαφορετικοί και συνήθως πολύ περίεργοι, ανεξαρτήτως αν είναι άνθρωποι, αντικείμενα ή άλλα παράξενα πλάσματα. Οι ανθρώπινες σχέσεις,  τα συναισθήματα,  οι φιλοσοφίες, οι φόβοι και οι  προκαταλήψεις έχουν πολλές αποχρώσεις.   Για αυτό μπορείς να γράψεις βιβλίο για μια νέα, διαφορετική, ανθρώπινη διορατικότητα ή επιθυμία.  Άρα και ο ήρωας του βιβλίου (μυθιστόρημα,  θεατρικό έργο) πρέπει επίσης  να είναι κάπως  διαφορετικός και περίεργος, σωστά;

 

Приказните истории на Весела Фламбурари

 

Ποια είναι η θέση της φαντασίας σε έναν κόσμο όπου η τεχνητή νοημοσύνη κυριαρχεί όλο και περισσότερο;

Στην πραγματικότητα, τα πράγματα με την τεχνητή νοημοσύνη είναι πολύ απλά. Για να μην τη φοβόμαστε  πρέπει να επιμένουμε τα παιδιά μας να μάθουν να διαβάζουν (κάτι που  απαιτεί  καλύτερα παιδικά  βιβλία).  Γιατί  να ισχύουν κριτήρια για το ποιο βιβλίο είναι καλό για παιδιά;   Γιατί να παιδευόμαστε να γράφουμε καλά παιδικά βιβλία, όταν  η τεχνητή νοημοσύνη γράφει βιβλία;   Για να  διδάξουμε εμείς στην ΤΝ ποιο βιβλίο είναι καλό.  Αυτή η σκέψη ακούγεται κάπως  αστεία, αλλά είναι αλήθεια.

Για να αναπτύξουμε τη νοημοσύνη μας (προσωπική και κοινωνική),   να φτάσουμε σε προσωπικές εμπειρίες και σε επίγνωση νέων πραγμάτων και να αναβαθμίζουμε  συνεχώς την ήδη υπάρχουσα ανθρώπινη γνώση και σοφία, πρέπει να συσσωρεύουμε και  να επεξεργαζόμαστε ξανά και ξανά έναν αρκετά μεγάλο όγκο πληροφοριών. Πληροφορίες που θα καταλαγιάσουν μέσα μας ως εμπειρία και γνώση. Όταν ζεις στον υλικό κόσμο συσσωρεύεις νοημοσύνη χάρι στην εμπειρία και στη γνώση. Η νοημοσύνη, σε φυσιολογικό και νευρολογικό επίπεδο, σχετίζεται με τη νευροπλαστικότητα του εγκέφαλου. Οι νευρώνες είναι οι συνδέσεις στον εγκέφαλό μας, μοναδικές για κάθε άτομο.   Για να δημιουργήσουμε τις μοναδικές προσωπικές μας νευρικές συνδέσεις  πρέπει να αποκτήσουμε  θεμελιώδεις γνώσεις για τον υλικό κόσμο στον οποίο ζούμε. Στη συνέχεια, μέσω της προσωπικής προοπτικής και της μοναδικής διάθλασης του κόσμου, πρέπει να αναπτύξουμε νέες και απροσδόκητες συνδέσεις μεταξύ διαφορετικών περιοχών του εγκεφάλου. Και όλα αυτά  πρέπει να τα κάνουμε για να δημιουργήσουμε την προσωπική μας, την ατομική νοημοσύνη. Δε νομίζω να υπάρχει παιδαγωγός που να θέλει τα παιδιά που εκπαιδεύει να είναι λειτουργικά καθυστερημένα, ανόητα και δυσπροσάρμοστα. Κάθε κανονικός εκπαιδευτικός επιθυμεί τα παιδιά, και γενικά τα άτομα που εκπαιδεύει, να εξελιχθούν κανονικά, το οποίο σημαίνει να τους δώσει την ευκαιρία να χτίσουν την ατομική τους νοημοσύνη.

Κάθε άνθρωπος, με έναν πολύ περίεργο και μάλιστα φαινομενικά παράλογο τρόπο συνδυάζει αυτό το παζλ-καλειδοσκόπιο της ανθρώπινης γνώσης (κάτι που, μέχρι στιγμής, η ΤΝ δεν το κάνει επειδή είναι αποκλειστικά και απόλυτα λογικός). Δηλαδή,  όσο και να μας τρομάζει και  συναρπάζει η τεχνητή νοημοσύνη, αυτή περιμένει να της μάθουμε τα πάντα για τον κόσμο μας. 

Επομένως, κυριευμένοι από τις καινοτομίες δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να εξαλείψουμε από τη ζωή των παιδιών την κλασική εκμάθηση εκπαιδευτικού υλικού και την κλασική ανάγνωση καλών παιδικών βιβλίων.  Είναι αλήθεια ότι η κλασική μάθηση και η κλασική ανάγνωση, με τον τρόπο που γίνονταν  μέχρι σήμερα,   είναι σημαντικές γιατί εγγυώνται τη νευροπλαστικότητα του εγκεφάλου μας. Φυσικά, να βάλουμε τα παιδιά να απομνημονεύουν και να αναπαράγουν απλά γεγονότα είναι επιπλέον κόπος και χάσιμο χρόνου.   Η κλασική μάθηση όμως και η ανάγνωση βιβλίων είναι ζωτικής σημασίας για τη σκέψη μας και την οικοδόμηση του κόσμου.

Όταν λέω κλασική, δεν εννοώ τα άκαμπτα, άκρως διδακτικά και παρωχημένα σχήματα μάθησης που εξακολουθούν να εφαρμόζονται στα βουλγαρικά (και όχι μόνο) σχολεία.  Το αντίθετο.  Εννοώ να δοθεί ευκαιρία προβληματισμού για τα παγκόσμια ανθρώπινα προβλήματα και για συγκεκριμένα θέματα, ενθαρρύνοντας τη σκέψη, την οποία συνεχώς ονομάζουμε καινοτομία ενώ είναι παλιά όσο και ο κόσμος.

Για παράδειγμα, σε ορισμένα πειραματικά σχολεία στον Καναδά έχει εισαχθεί η έννοια της «αναποδογυρισμένης τάξης». Η έννοια αυτή εφαρμόζεται τόσο στο σχολείο όσο και στο σπίτι. Στο σπίτι, με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης  παρακολουθούν, διαβάζουν και ακούν τα μαθήματα, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη τα παρουσιάζει σε κάθε παιδί ξεχωριστά ως εξατομικευμένο περιεχόμενο. Ωστόσο, αυτό δεν συμβαίνει στο σχολείο. Στο σχολείο, με  βάση το υλικό που έχουν  μάθει  σπίτι με την ΤΝ  (παραδείγματος χάριν, μαθήματα ανθρωπιστικών επιστημών), διεξάγονται κριτικές αναλύσεις κλασικών έργων (όπως «Ο φύλακας στη σίκαλη»), συζητήσεις, νομικές διαδικασίες σχετικά με το θέμα και θεατρικά έργα σκηνοθετημένα από τα παιδιά (με τη βοήθεια των δασκάλων).

Η συσσώρευση γνώσης, μέσω της κριτικής σκέψης είναι ο μόνος τρόπος για να διαφυλάξουμε την ατομική αλλά και κοινωνική μας νοημοσύνη, την παράδοξη, αλλά δημιουργική σκέψη μας. Αυτός είναι επίσης ο μόνος τρόπος να παραμείνουμε δάσκαλοι της ΤΝ, το Έξυπνο αλλά   υπερλογικό φιλαράκι μας.

Δεν φοβάμαι την Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά με φοβίζει πολύ η ανθρώπινη  τάση να δέχεται  πρόθυμα υπαγορεύσεις. Θες από τεμπελιά ή επειδή ο άνθρωπος εύκολα προσηλυτίζεται, ένα μεγάλο μέρος της ανθρωπότητας τείνει να παραιτηθεί πριν καν εμφανιστεί στον ορίζοντα μια πραγματική απειλή τυραννίας. Το κάνουμε επειδή με επιτυχία  πειθόμαστε  από επιβλαβείς μύθους, όπως ότι η ΤΝ είναι σχεδόν πανταχού παρούσα, ότι θα μας υποδουλώσει και θα μας εξαφανίσει ως είδος.

Πρέπει να συνεχίσουμε να γράφουμε ενδιαφέροντα και ουσιώδη καλλιτεχνικά βιβλία. Βιβλία για τα παιδιά μας για να μάθουν να διαβάζουν (υπάρχουν τρόποι να το κάνουμε αυτό, αρκεί οι ενήλικες να πιστεύουν ότι αξίζει ο κόπος). Πρέπει να το κάνουμε έτσι ώστε τα παιδιά μας να συνεχίσουν να σκέφτονται και να συλλογίζονται – με τρόπο κριτικό, λογικό, ξεκάθαρο και αποτελεσματικό.

Πρέπει να τους διδάξουμε ότι η ΤΝ στην πραγματικότητα συχνά «έχει παραισθήσεις», και  επομένως τα πάντα, τα πάντα που προκύπτουν από αυτήν, υπόκεινται σε  έλεγχο. Θα δώσω ένα απλό παράδειγμα. Ανέθεσα σε μια δημοφιλή ΤΝ να περιγράψει  μία ηρωίδα  από βιβλίο μου,  με το  όνομα  Μάγια. Η ΤΝ αμέσως έγραψε: «Η Μάγια είναι ο κύριος χαρακτήρας σε πολλά από τα βιβλία της Φλαμπουράρη. Είναι γενναία και περίεργη, με χαρακτήρα που την ωθεί να αναζητήσει την περιπέτεια. Η Μάγια συνήθως  εμπλέκεται  σε καταστάσεις που την αναγκάζουν να ξεπεράσει τους φόβους της και να μάθει από την εμπειρία της». Ναι, η απάντηση είναι λογική, σαφής, καλοδουλεμένη και σωστά γραμμένη. Πέρα από όλα τα παραπάνω, η απάντηση είναι και λάθος.  Επειδή  δεν έχω ηρωίδα σε βιβλίο μου με το όνομα   Μάγια. Έχω τίτλο βιβλίου «Νύχτα του Μάη με τη νεράιδα-λυχνία» (δηλαδή υπάρχει κάτι του «Μάη»  που πλησιάζει το όνομα της ηρωίδας.   Έχω  και αρκετές ηρωίδες που τα ονόματά τους ξεκινούν με το γράμμα «Μ». Αλλά δεν έχω   Μάγια. Δηλαδή, παρά την ικανότητά της να γράφει λογικά και καθαρά, η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν λέει την αλήθεια. Δεν έχει διαβάσει (ακόμα)  τα βιβλία μου γιατί κανείς δεν της έχει αναθέσει (ακόμα)  τέτοια εργασία και δεν μπορεί να ξέρει την αλήθεια. Άλλωστε δεν την ενδιαφέρει η αλήθεια.

Τα παιδιά μας πρέπει να μάθουν καλά αυτό το μάθημα, αλλά αν τους το εξηγήσουμε με ένα    στεγνό κείμενο θα το ξεχάσουν γρήγορα. Αν προσπαθήσουμε να τους υποχρεώσουμε (να τους αναγκάσουμε) να ελέγχουν την κάθε πληροφορία και να είναι επικριτικοί προς την πραγματικότητα, δεν θα ξέρουν πώς να το κάνουν. Και όχι μόνο δεν θα ξέρουν πώς να το κάνουν, αλλά απλώς θα αρνηθούν και θα αντισταθούν στην τυραννία μας. Αν, όμως, τους γράψουμε ενδιαφέροντα, γεμάτα δράση  βιβλία, όπου ενδιαφέροντες και αληθινοί ήρωες αντιμετωπίζουν ενδιαφέρουσες, γεμάτες δράση και αληθινές καταστάσεις, σε ένα ενδιαφέρον και αληθινό, συμβολικό περιβάλλον… Τότε θα εμπεδώσουν τα μαθήματα  και θα τα θυμούνται γιατί θα τα έχουν βιώσει άμεσα.  Τα παιδιά θα τα έχουν ζήσει, μαζί με τους καλοχτισμένους ήρωες του παιδικού βιβλίου, σε ένα απόλυτα προστατευμένο περιβάλλον. Δεν βλέπω κανέναν άλλο λειτουργικό τρόπο για να εκπαιδεύσουμε κατάλληλα τα παιδιά μας για το μέλλον, και δεν το βλέπω επειδή  δεν υπάρχει.  Αυτός είναι ο σωστός δρόμος που πρέπει να επιλέξουμε συνειδητά και τον οποίο πρέπει να ακολουθήσουμε με σταθερότητα, αφοσίωση και επιμονή.

 

Приказните истории на Весела Фламбурари

 

Ήσασταν μέρος του δίγλωσσου πρότζεκτ μας που παρουσίασε 6 δικά σας παραμύθια μέσα από ένα θεατρικό έργο. Ποιες είναι οι εντυπώσεις σας από την ανάγνωση που πρόσφεραν το Θέατρο «Κάρλσον» και τα παιδιά μας;

Τα παιδιά που συμμετέχουν σε αυτό το εξαιρετικά χρήσιμο πρότζεκτ  είναι απίστευτα έξυπνα, δραστήρια και δημιουργικά. Το αποτέλεσμα είναι ένα χαρούμενο, αστείο και πολύ ενδιαφέρον θεατρικό παιχνίδι. Φυσικά, χωρίς τη  δημιουργική και παιδαγωγική καθοδήγηση και τις προτάσεις των ταλαντούχων επαγγελματιών του Θεάτρου Κάρλσον, δεν θα μπορούσαμε να  παρακολουθήσουμε  αυτό το χαρούμενο και ελκυστικό  θεατρικό σχήμα. Ευχαριστώ από καρδιάς τα παιδιά, τους γονείς και τους αφοσιωμένους δασκάλους τους, καθώς και τους υπέροχους συναδέλφους του θεάτρου.

Οι συμμετέχοντες στο πρότζεκτ θα λάβουν ως δώρο το τελευταίο σας μυθιστόρημα φαντασίας «Χρυσός από τον Ζαγρέα». Πείτε μας το πιο σημαντικό για το βιβλίο. 

Υπάρχουν ιερά μέρη στη Βουλγαρία όπου έχουν ανακαλυφθεί υπέροχα αρχαία θρακικά αντικείμενα. Η μυστηριώδης παρουσία αυτών των  τόπων με ενέπνευσε να γράψω ένα μυθιστόρημα φαντασίας, το οποίο βασίζεται σε έναν αρχαίο θρακικό μύθο – τον μύθο για τον Ζαγρέα (πρόκειται για έναν αρχαίο θρακικό θεό που ήταν κάτι μεταξύ του θεού Απόλλωνα και Διόνυσου, γνωστοί σε εμάς από την ελληνική μυθολογία).

Στην πραγματικότητα, η ιστορία μου βασίζεται στον μύθο για τον Ζαγρέα   και στους παλιούς μύθους για τη Θεά Μητέρα και τη πίστη των Θρακών στην αθανασία. Η Θεά Μητέρα είναι αυτή που, παρά τις καταστάσεις, πάντα καταφέρνει να φροντίζει καλά τα  παιδιά της  και τα βοηθάει να γίνουν τελικά αθάνατα. Ο Ζαγρέας είναι γιος της Θεάς  Μητέρας, είναι θεός που κυβερνά τον κάτω κόσμο (όπως ο Διόνυσος), αλλά και θεός του ήλιου (όπως ο Απόλλωνας).  Είναι ο θεός της αναγέννησης και της αθανασίας. Ο Ζαγρέας  καταδιώκεται από τους Φιούρκοσοι (οι Τιτάνες της ελληνικής μυθολογίας), που έχουν αλείψει τα πρόσωπά τους με γύψο για να μην τους αναγνωρίσει κανείς. Οι Φιούρκοσοι (οι Τιτάνες) καταβροχθίζουν τον Ζαγρέα (όπως στον μύθο για τον  Διόνυσο), μαζί με τα θεϊκά του παιχνίδια, αλλά ο Ζαγρέας ξαναγεννιέται. 

Εκτός από τα διάφορα θέματα (όπως η φιλία, η αγάπη, η ευθύνη απέναντι στους άλλους, το νόημα της ζωής) και σύμφωνα με την πίστη των αρχαίων Θρακών στην αθανασία, το μυθιστόρημά μου αγγίζει ένα θέμα που είναι συχνά ταμπού για τα παιδικά και νεανικά μυθιστορήματα.  Το θέμα του θανάτου. Πώς αποδεχόμαστε τον θάνατο και πώς τον φοβόμαστε. Κυρίως όμως αναλύει την αναζήτηση της αθανασίας μέσω της  δημιουργίας. Πώς, αν την ζητάς, πρέπει να παλεύεις για αυτή κάθε μέρα. Αναλύει την ιδέα ότι η δημιουργικότητα, μοναδική σε κάθε ανθρώπινη ζωή, μπορεί να έχει ποικίλες εκδηλώσεις και ο καθένας πρέπει να βρει τη δική του αν θέλει να αφήσει τουλάχιστον ένα μικροσκοπικό ίχνος πίσω του.

Υπάρχουν τόσα αναπάντητα ερωτήματα στον κόσμο. Ας υπάρχει και μία απάντηση χωρίς ερώτηση…

Ονειρεύομαι να γράψω ένα βιβλίο που θα αλλάξει τον κόσμο! Θέλω ο κόσμος να γίνει διασκεδαστικός, αστείος, έξυπνος, ερωτευμένος,   και λιγουλάκι  συναισθηματικός. Τον ονειρεύομαι ακριβώς έτσι. Και οι ήρωες, για τους οποίους γράφω αναδύονται από αυτό το όνειρο.  Τα παραμύθια και οι ιστορίες φαντασίας διαβάζονται όχι μόνο από παιδιά, αλλά και από ενήλικες. Και νομίζω ότι οι μεγάλοι πιστεύουν στα θαύματα περισσότερο και από τα παιδιά. Απλώς αποκαλούν τα θαύματα με άλλα ονόματα. Οι μεγαλύτεροι μάγοι της εποχής μας είναι οι αστροφυσικοί. Η κβαντική φυσική ανακαλύπτει θαύματα που ποτέ δεν είχαμε ονειρευτεί. Μας μιλάει για ταξίδια στον Χρόνο, για κόσμους παράλληλους με τον δικό μας. Για τα 21 γραμμάρια της ψυχής και τα ταξίδια της. Τα θαύματα είναι παντού γύρω μας. Δεν είναι θαύμα η ίδια η ζωή! Και τι υπέροχα παραμύθια πρέπει να δημιουργηθούν για όλα αυτά τα θαύματα. Εμείς οι άνθρωποι πιστεύουμε στα θαύματα.  Και έτσι  πρέπει… Πρέπει να γράφουμε γι’ αυτή την πίστη. 

Εύχομαι υγεία! Για μένα, για όλους όσους αγαπώ και για όλα τα παιδιά και τους μεγάλους, για όλη τη φύση! Εύχομαι ακόμα να πραγματοποιηθούν οι ευχές που περιέγραψα παραπάνω! Ο κόσμος να αλλάξει στα  αλήθεια… Για το παιδικό βιβλίο και για τα παιδιά! Αξίζει τον κόπο, σωστά;

Τη συνέντευξη πήρε η Ιούλια Κόστοβα


Οι παραμυθένιες ιστορίες της Βέσελα Φλαμπουράρη. Η βουλγάρα αφηγήτρια από την Αθήνα.

Έργο του Ελληνοβουλγαρικού Συνδέσμου Πολιτισμού «Παίσιϊ Χιλεντάρσκι», Αθήνα

Εθνικό Πρόγραμμα «Οι ανείπωτες ιστορίες των Βουλγάρων» 2025

Μετάφραση: Νίκη Γκότση

Μέντορας του έργου: Γκέντσο Μπάνεβ

Σχεδιασμός: Χρήστος Πατσιάς

 

Logo x 3

 

 

 


 

Спо­де­ли: